Nautilus เป็นโปรแกรมสำหรับจัดการแฟ้มและโฟลเดอร์ต่างๆ ทั้งในเครื่องของคุณเองและในเครือข่าย มีความสามารถต่างๆ อยู่ในตัวเองอยู่แล้ว แต่ก็มีการใช้งานบางอย่างที่ต้องมีขั้นตอนที่ยุ่งยาก หรือต้องใช้ความสามารถของโปรแกรมอื่นจึงจะสามารถทำงานนั้นได้ แต่เราก็มีวิธีที่จะเพิ่มเติมเสริมสร้างความสามารถต่างๆ ของ Nautilus ที่ขาดหายไปหรือมีขั้นตอนยุ่งยาก ได้ด้วยโปรแกรม Nautilus Actions

Nautilus Actions เป็นโปรแกรมที่ใช้ช่วยเพิ่มความสามารถในด้านต่างๆ ให้กับ Nautilus ติดตั้งได้โดยตรงจาก Synaptic โดยความสารถหรือฟังก์ชัน ที่เพิ่มให้กับ Nautilus จะเป็นการเรียกใช้งานโปรแกรมอื่นหรือคำสั่งในเทอร์มินัล ผ่านการคลิกขวาที่ใน Nautilus การเลือกไฟล์แล้วคลิกขวา หรือการเลือกโฟลเดอร์แล้วคลิกขวา ก็จะมีรายการของฟังก์ชันที่เราสามารถเรียกใช้งานได้เพิ่มเข้าจากรายการคลิก ขวาปกติ ความสารถหรือฟังก์ชันที่เราจะเขียนนั้นก็ขึ้นอยู่กับผู้ใช้งานแต่ละท่านว่า ต้องการจะเพิ่มฟังก์ชันอะไรบ้าง

Nautilus Actions

แนะนำการสร้างฟังก์ชัน
เปิด Nautilus Actions (โปรแกรมอยู่ที่ ระบบ > การกำหนดค่าปฎิบัติการของ Nautilus) คลิกเพิ่ม
ป้ายชื่อ: จะเป็นการตั้งชื่อที่จะแสดงเมื่อคลิกขวา
คำแนะนำเครื่องมือ: เป็นการเขียนแนะนำหรืออธิบายความสามารถของฟังชั่นนั้น
ไอคอน: เลือกไอคอนที่ใช้แสดงนำหน้าฟังชันที่สร้างขึ้น
คลิกเลือก Main > แก้ไข
พาธ: เป็นการระบุคำสั่ง
พารามิเตอร์: พารามิเตอร์ต่างของคำสั่ง
ที่เงื่อนไข
ชื่อแฟ้ม: ระบุชนิดของแฟ้มที่จะให้มีการแสดงฟังก์ชันนั้นเมื่อคลิกขวา

ผมก็ขอแนะนำตัวอย่างฟังก์ชันที่ผมใช้งานอยู่ให้คุณได้ลองนำไปใช้ หรือนำไปดัดแปรงให้เหมาะสมกับการใช้งานของตัวเอง ดังนี้
  1. sudo nautilus เป็นฟังก์ชันที่ใช้สำหรับการเปิดโฟลเดอร์ที่เลือกด้วยสิทธิรูท ปกติเราจะเรียกเปิดโฟลเดอร์ด้วยสิทธิรูทเราจะต้อง ใช้คำสังในเทอร์มินัลดังนี้ (สมมุติต้องการเปิด /usr/share ด้วยสิทธิรูท) "sudo nautilus /usr/share" แต่ถ้าเราใช้ Nautilus Actions ใน Nautilus เราก็ไปที่ /usr เลือกโฟลเดอร์ share คลิกขวาเลือก sudo nautilus ก็จะเป็นการเปิดโฟลเดอร์ share ด้วยสิทธิรูท
    ชื่อคำสั่ง: sudo nautilus
    พาธ: gksu
    พารามิเตอร์: nautilus %u
    เงื่อนไข: โฟลเดอร์เท่านั้น
  2. chmod execute เป็นฟังก์ชันที่ใช้สำหรับอนุญาตให้เรียกใช้แฟ้มเป็นโปรแกรม โดยปกติจะต้องเลือกแฟ้มคลิกขวาเลือกคุณสมบัติเลือกแท็บสิทธิ และก็เลือกอนุญาตให้เรียกใช้แฟ้มเป็นโปรแกรม แต่เมื่อใช้คำสั่งนี้แล้วเลือกแฟ้มคลิกขวาอนุญาตได้เลย
    พาธ: chmod
    พารามิเตอร์: +x %M
    เงื่อนไข: แฟ้มเท่านั้น
    ชื่อแฟ้ม: *.py ; *.sh ; *.c ;
  3. move to xxx เป็นฟังก์ชันที่ใช้สำหรับย้ายแฟ้มหรือโฟลเดอร์ ไปยังตำแหน่ง xxx โดยเราสามารถกำหนดชนิดของแฟ้มให้ตรงกับตำแหน่งที่จะย้ายไปได้
    พาธ: MV
    พารามิเตอร์: %M /home/bb/เอกสาร
    เงื่อนไข: แฟ้มเท่านั้น
    ชื่อแฟ้ม: *.txt ; *.pdf ; *.py ; *.c ; *.zip ; *.rar ; *.doc ; *.ppt
    โดยถ้าเราเปลี่น ชื่อแฟ้มเป็น: *.mp4 ; *.mov ; *.mpg ; *.3gp ; *.avi ; *.ogv
    พารามิเตอร์เปลี่นเป็น: %M /home/bb/วีดิทัศน์
    เราก็จะได้ฟังก์ชันที่ใช้สำหรับย้ายแฟ้มไปโฟลเดอร์วีดิทัศน์
  4. หมุนภาพไป 90° เป็น ฟังก์ชันที่ใช้สำหรับหมุนรูปภาพตามเข็มนาฬิกาไป 90° โดยจะเป็นการเรียกใช้โปรแกรม ImageMagick ซึ่งต้องติดตั้งก่อนจึงจะสามารถใช้งานได้ ติดตั้งได้โดยตรงจาก Synaptic โปรแกรม ImageMagick นั้นมีความสามารถมากมาย ดูตัวอย่างการใช้งานได้ที่ http://www.imagemagick.org/Usage/ โดยผมจะขอนำฟังก์ชันหมุนรูปภาพมาใช้
    พาธ: convert
    พารามิเตอร์: -rotate 90 %M %M (ถ้าหมุนกลับเปลี่ยนเป็น -90)
    เงื่อนไข: แฟ้มเท่านั้น
    ชื่อแฟ้ม: *.jpg ; *.png ; *.gif ;
  5. resize เป็นฟังก์ชันที่ใช้สำหรับปรับขนาดรูปภาพ โดยจะเป็นการเรียกใช้โปรแกรม ImageMagick เช่นเดียวกัน
    พาธ: convert
    พารามิเตอร์: %M -resize 30%% %M (ปรับขนาดเหลือ 30%)
    เงื่อนไข: แฟ้มเท่านั้น
    ชื่อแฟ้ม: *.jpg ; *.png ; *.gif
  6. vdo to mp3  เป็น ฟังก์ชันที่ใช้สำหรับคัดลอกข้อมูลเสียงจากไฟล์ vdo แบบต่างๆ ไปเป็นไฟล์เสียงแบบ .mp3 โดยจะเป็นการเรียกใช้โปรแกรม ffmpeg ซึ่งต้องติดตั้งก่อนจึงจะสามารถใช้งานได้ ติดตั้งได้โดยตรงจาก Synaptic โปรแกรม ffmpeg นั้นมีความสามารถมากมาย ดูตัวอย่างการใช้งานได้ที่ http://ffmpeg.org/ffmpeg-doc.html โดยผมจะขอนำฟังก์ชันการคัดลอกข้อมูลเสียงมาใช้
    พาธ: ffmpeg
    พารามิเตอร์: -i %M -acodec copy %M.mp3
    เงื่อนไข: แฟ้มเท่านั้น
    ชื่อแฟ้ม: *.flv ; *.mkv ; *.DAT ; *.avi

 

ต่อเนื่องกันต่อจากบล็อกที่แล้ว ที่ได้พูดถึงสิ่งที่ผู้ใช้งานหน้าใหม่ควรจะรู้ ก่อนที่จะมาใช้งานอูบุนตู ในบล็อกนี้ก็จะขอแนะนำการปรับแต่งให้อูบุนตูใช้งานได้ง่ายขึ้น เหตุที่ต้องมีการปรับแต่งก็เพราะค่าต่างๆที่ได้จากการติดตั้งอูบุนตูในครั้งแรกนั้น เป็นการตั้งค่ามาในแบบกลางๆมีขาดบ้างดีบ้างแล้วแต่ใครชอบ แต่เราก็สามารถที่จะปรับแต่งอูบุนตูให้เป็นไปในแบบที่เราต้องการได้ ใครที่เคยเห็นอูบุนตูของคนที่มีการปรับแต่งกันแบบสุดๆน้อยคนนักที่ไม่คิดจะหามาลอง ในวันนี้ผมจะขอแนะนำการปรับแต่งอูบุนตูแบบเบื้องต้นเพื่อให้ใช้งานได้สะดวกขึ้น และดูดีขึ้นเล็กน้อยแต่ความสามารถยังคงดีอยู่เหมือนเดิม มาดูกันเลยครับ

  1. การติดตั้ง ผมจะขอไม่พูดลงในรายละเอียดในเรื่องนี้เพราะมีคนแนะนำและเขียนบทความแนวนี้อยู่มากแล้ว แต่จะมีข้อแนะนำเล็กน้อยคือ ในตอนที่ให้เราแบ่งพาททิชั่นให้ท่านแบ่งด้วยตัวเอง และให้แยกไดร์โฮมออกมา /home เพื่อว่าตอนที่เราติดตั้งอูบุนตูเวอร์ชันใหม่ค่าต่างๆ ที่เราปรับแต่งใว้รวมถึงงานของเราด้วยจะได้ยังคงอยู่ไม่ต้องมาตั้งค่าใหม่อีก แต่ถ้าท่านไม่ได้แยก /home ออกมา ถ้าติดตั้งอูบุนตูเวอร์ชั่นใหม่ก็ให้แบ็กอัพไดร์โฮมเอาใว้ หรือจะใช้วิธีอัพเกรดโดยตรงจากบนอินเทอร์เน็ตก็ได้
  2. เมื่อเราติดตั้งอูบุนตูเสร็จสิ่งแรกที่ต้องทำ คือหาวิธีเชื่อต่อกับอินเทอร์เน็ตให้ได้ หลังจากนั้นก็ให้ทำการอัพเกรดระบบให้เป็นเวอร์ชันใหม่สุด ทำได้หลายวิธีแต่ขอแนะนำให้ใช้ synaptic ในอูบุนตูจะมีระบบแจ้งเตือนการอัพเกรด อยู่บนพาเนลด้านบนขวามือของท่าน เมื่อเราคลิกเข้าไปก็จะมีหน้าต่างแสดงรายระเอียดต่างๆข้องโปรแกรมที่สามารถอัพเกรดได้ เราสามารถอัพเกรดได้โดยตรงจากหน้าต่างนี้ แต่ระบบนี้มันไม่ดีพอสำหรับผม เพราะในการอัพเดตรายการโปรแกรมที่สามารถอัพเกรดได้ จะมีการใช้งานของซีพียูที่สูง (เครื่องผมมันไม่แรง) และเวลาที่มีการอัพเดตระบบจะเป็นตัวจัดการเอง ทำให้บางครั้งเราทำงานอื่นอยู่แล้วมีการอัพเดตขึ้นมาทำให้เราเสียอารมณ์ได้ หรือถ้าใครไม่รู้ก็จะเข้าใจเอาได้ว่าระบบมีปัญหาอะไรหรือเปล่า ทำไม่เครื่องถึงได้ทำงานช้าลง โดยส่วนตัวผมจึงแนะนำให้ปิดระบบนี้เสีย ทำได้โดยไปที่ ระบบ > ปรับแต่งพื้นโต๊ะ > โปรแกรมเริ่มวาระ เอาโปรแกรมแจ้งเตือนการปรับปรุงออก ก็จะเป็นการปิดระบบการแจ้งเตือน และการอัพเกรดเราจะใช้ synaptic

    เครื่องมือจัดการแพกเกจ Synaptic

    ทำได้โดยไปที่ ระบบ > ดูแลระบบ > เครื่องมือจัดการแพกเกจ synaptic จะมีไดอะล็อกบล็อกขึ้นมาถามรหัสผ่านให้พิมพ์รหัสของท่านลงไป โปรแกรม synaptic จะเปิดขึ้นมา ให้คลิกที่ สถานะ > เรียกใหม่ จะมีการอัพเดตรายการโปรแกร